محمد الريشهري

53

شرح زيارت جامعه كبيره يا تفسير قرآن ناطق ( فارسى )

متناقض شود . سخن آخر ما ، مانند سخن اوّل ماست و سخن اوّلين ما ، تصديق كنندهء سخن آخرينِ ماست . اين حديث امام رضا عليه السلام ، جايگاه رسالت را نشان مىدهد كه سخن تمام امامان ، از وحى سرچشمه مىگيرد و بنا بر اين ، تناقضى در گفتار آنان ، ديده نمىشود . « موضع الرسالة » نيز به همين مقام رسالت كه واسطهء ميان پيامبر و مردم است ، اشاره دارد ؛ زيرا برخى پيام‌هاى الهى را تنها اهل بيت عليهم السلام بايد ابلاغ نمايند و ديگرى را چنين مقامى نشايد . ابلاغ آيات اوّل سورهء برائت ، ادّعاى ما را ثابت مىكند . چنين برداشتى از مفهوم رسالت ، بيانگر آن است كه رسالت ، مفاهيم متعدّدى دارد و رسالت و نبوّتى كه با ارتحال پيامبر صلى الله عليه و آله از جهان رخت بربست ، با پيام‌رسانى امامان ، متمايز است . ابلاغ آيات نخستين سورهء توبه آن گاه كه آيات « بَراءَةٌ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ إِلَى الَّذِينَ عاهَدْتُمْ مِنَ الْمُشْرِكِينَ ؛ « 1 » اين ، [ اعلام ] بيزارى است از جانب خدا و فرستادهء او ، به سوى آن كسانى از مشركان كه با آنان ، پيمان بسته‌ايد » ، نازل شد ، پيامبر صلى الله عليه و آله ، ابو بكر را به سوى مكّه گسيل كرد تا پيام بيزارى خدا و پيامبرش را به مشركان برساند ؛ امّا ناگاه ، بر پيامبر صلى الله عليه و آله چنين پيام فرستاده شد كه : لا يؤدى عنك إلا أنت أو رجل منك . « 2 » [ پيام را ] از جانب تو ، جز خودت يا مردى از [ خاندان ] تو نرساند . و بدين سان ، پيامبر خدا ، ابو بكر را از نيمهء راه ، باز گرداند و امير مؤمنان على عليه السلام مأموريت يافت تا پيام الهى را براى مشركان ، باز خوانَد و در برابر دلْ ناخوشى ابو بكر ، به او فرمود كه جبرئيل عليه السلام بر ايشان نازل شده و به چنين كارى ، فرمان داده

--> ( 1 ) . سورهء توبه ، آيهء 1 . ( 2 ) . الإرشاد ، ج 1 ، ص 65 - 66 ؛ مسند ابن حنبل ، ج 1 ، ص 318 ، ح 1296 .